Không ít freelancer nữ làm việc tại nhà suốt nhiều năm, tủ đồ gần như chỉ có áo thun và quần thể thao. Rồi đến một ngày, bạn nhận vị trí cố định ở văn phòng và bỗng thấy lúng túng trước tủ quần áo. Đội ngũ bên mình gặp chuyện này khá thường xuyên khi tư vấn cho học viên và những người mới chuyển sang làm việc tại công ty. Vì vậy, chúng tôi muốn chia sẻ lại vài kinh nghiệm thực tế để bạn có điểm tựa khi chuẩn bị. Bài viết đi qua cách hiểu quy ước ăn mặc nơi làm việc, cách chọn trang phục cơ bản và cách sắm đồng phục công sở nữ sao cho vừa đẹp, vừa thoải mái, vừa tiết kiệm.
Ngày đầu lên văn phòng nên mặc gì?
Khi làm việc tại nhà, bạn chỉ cần thoải mái và gọn gàng trước máy tính. Nhưng khi bước vào văn phòng, bạn sẽ thấy mọi người đang theo một chuẩn chung. Chuẩn đó không được viết thành luật ở đâu cả. Nó nằm trong cách đồng nghiệp nhìn nhận sự chỉn chu của bạn.
Điều này không có nghĩa bạn phải cầu kỳ. Chúng tôi thường nói với học viên rằng sạch sẽ, phom dáng ổn và hợp không khí nơi làm việc là đủ. Một chiếc sơ mi vừa người cùng chiếc quần âu gọn gàng đã đủ để tạo ấn tượng tốt trong tuần đầu tiên. Bạn không cần phô trương, chỉ cần cho thấy mình hiểu và tôn trọng môi trường mới.
Tình huống chúng tôi gặp nhiều nhất là bạn chỉ có áo thun và quần jeans cũ. Đừng vội mua cả tủ đồ. Một đến hai bộ đàng hoàng là đủ để bạn tự tin. Hãy bắt đầu từ những món cơ bản, rồi tuỳ nhịp làm việc mà bổ sung dần.
Hiểu dress code của nơi bạn sắp vào
Dress code là quy ước ăn mặc của một nơi làm việc, có thể hiểu đơn giản là những quy tắc ngầm mà mọi người cùng hiểu. Công ty công nghệ thường thoải mái hơn ngân hàng hay công ty luật, nhưng cũng có ngoại lệ. Chúng tôi từng thấy một startup công nghệ vẫn yêu cầu trang phục gọn gàng mỗi khi tiếp đối tác. Biết trước điều này giúp bạn không chọn sai ngay từ ngày đầu.
Cách đơn giản nhất là hỏi khéo. Bạn có thể đặt câu hỏi trong buổi phỏng vấn hoặc khi được báo nhận việc, chẳng hạn: “Bên mình thường mặc gì để đi làm vậy ạ?”. Câu hỏi này không thiếu lịch sự. Ngược lại, nó cho thấy bạn nghiêm túc và muốn hoà nhập nhanh.
Ngoài ra, hãy xem ảnh đội ngũ trên website hoặc fanpage của công ty. Những bức ảnh sự kiện hay buổi team building thường phản ánh khá đúng không khí nơi đó. Nếu có người quen đang làm ở công ty, bạn cũng nên hỏi thêm để có góc nhìn từ bên trong.
Bộ khung tối thiểu cho tháng đầu
Với người mới, bạn chỉ cần một bộ khung nhỏ nhưng đủ phối. Đội ngũ bên mình thường gợi ý hai áo sơ mi, một chân váy hoặc quần âu và một áo khoác mỏng. Với bộ này, bạn có thể phối ra khoảng năm đến sáu set khác nhau mà không cần mua thêm. Áo sơ mi trắng và xanh nhạt là hai màu dễ dùng nhất vì hợp với gần như mọi kiểu quần váy.
Điểm quan trọng là phải xoay vòng. Nếu tuần nào bạn cũng lặp lại đúng một bộ, đồng nghiệp sẽ để ý. Đổi áo, đổi khoác hay đổi phụ kiện là đủ tạo cảm giác mới mẻ mà không tốn nhiều tiền. Một chiếc khăn lụa mỏng hay chiếc đồng hồ đơn giản đôi khi làm cả bộ đồ trông khác hẳn.
Chất liệu nào hợp với khí hậu và việc ngồi máy lâu?
Ngồi trước màn hình nhiều giờ khiến vải dễ nhăn và bạn sẽ khó chịu nếu chọn sai chất liệu. Vải cotton pha polyester thường ít nhăn, dễ giặt và giữ form tốt sau nhiều lần mặc. Với khí hậu nóng ẩm ở Việt Nam, nên ưu tiên các loại vải thoáng, thấm hút, nhất là khi phải di chuyển giữa các tầng hoặc gặp khách bên ngoài.
Về màu sắc, trắng, xanh navy, be và xám nhạt là những gam dễ phối nhất. Màu quá sặc sỡ đôi khi khó hợp với nhiều hoàn cảnh, còn màu quá sẫm lại dễ tạo cảm giác nặng nề. Trước khi mua, bạn nên thử xem bộ đồ có hợp với đôi giày và túi xách đang có hay không.
Khi công ty có đồng phục riêng
Nhiều nơi cấp đồng phục theo bộ, nhân viên chỉ cần lo thêm giày và phụ kiện. Đây là tin khá tốt, vì bạn tiết kiệm được kha khá tiền và thời gian chọn đồ. Với người mới đi làm, việc không phải đau đầu chọn từng món mỗi sáng là một lợi thế đáng kể.
Tuy vậy, trước khi nhận, hãy hỏi rõ số bộ được cấp và chính sách đổi size. Đồng phục cấp sẵn đôi khi không vừa người, và nhiều công ty cho phép sửa hoặc đổi trong một khoảng thời gian nhất định. Nếu muốn tham khảo thêm kiểu dáng và chất liệu để so sánh trước khi tự đặt riêng, bạn có thể xem các mẫu tại đồng phục công sở nữ mà đội ngũ bên mình từng tham khảo khi tư vấn cho học viên.
Giày và phụ kiện cho người đi lại nhiều
Giày là thứ bạn cảm nhận rõ nhất sau một ngày dài. Giày đế thấp phù hợp cho những ngày di chuyển, họp nội bộ hay đi lại giữa các tầng. Giày cao gót nên dành cho dịp gặp khách quan trọng. Đừng đi cả ngày với nó nếu chưa quen, vì đau chân sẽ kéo theo giảm hiệu suất làm việc.
Túi đựng laptop cũng cần vừa gọn vừa hợp trang phục. Một chiếc túi tote đơn giản, màu trung tính thường là lựa chọn an toàn và dễ dùng hằng ngày. Ưu tiên loại có ngăn riêng cho máy tính để tránh va đập khi di chuyển.
Ngân sách sắm đồ tháng đầu
Tháng đầu lương chưa ổn định, nên đừng đặt mục tiêu sắm đủ ngay lập tức. Hãy chia ngân sách thành hai phần: món nên đầu tư và món mua tạm. Món đầu tư là áo sơ mi và giày đế thấp vì bạn dùng gần như mỗi ngày. Món mua tạm có thể là phụ kiện hoặc áo khoác giá mềm để thử phong cách trước khi chốt.
Theo kinh nghiệm của đội ngũ bên mình, nên ưu tiên chất lượng vải hơn số lượng món. Một chiếc sơ mi mặc bền, giữ form tốt có giá trị hơn ba chiếc mỏng dễ xù lông sau vài lần giặt. Đầu tư đúng chỗ ngay từ đầu sẽ giúp bạn đỡ phải mua lại nhiều lần.
Những sai lầm hay gặp khi sắm đồ công sở
Sai lầm đầu tiên là sắm cả tủ trước khi biết văn hoá công ty. Chúng tôi từng gặp học viên mua xong mới phát hiện nơi làm việc thoải mái hơn nhiều, và số đồ đó thành thừa. Hãy đợi vài tuần quan sát rồi hãy mua thêm.
Sai lầm thứ hai là chọn đồ quá cứng nhắc, form gò bó, rồi ngại mặc vì khó vận động. Trang phục công sở vẫn cần thoải mái để bạn làm việc hiệu quả, nhất là khi phải ngồi họp lâu hoặc cúi xuống bàn. Khi thử đồ, hãy thử ngồi, cúi và giơ tay để chắc chắn bộ đồ không bị kéo căng hay xô lệch.
Câu hỏi thường gặp
Công ty công nghệ có yêu cầu mặc sơ mi không?
Không hẳn. Nhiều công ty công nghệ cho phép áo thun gọn gàng hoặc áo polo. Tuy vậy, bạn nên quan sát trong tuần đầu. Sơ mi thường là lựa chọn an toàn cho những ngày gặp khách hoặc có buổi trình bày quan trọng.
Freelancer chuyển sang làm cố định nên sắm bao nhiêu bộ?
Khoảng ba đến bốn bộ là đủ để xoay vòng trong tuần đầu. Sau khi hiểu nhịp làm việc của nơi mới, bạn mới nên bổ sung dần những món phù hợp hơn.
Đồng phục công ty cấp có được sửa cho vừa người không?
Thông thường là có, nhất là phần gấu quần, tay áo hoặc eo. Bạn nên hỏi bộ phận hành chính về quy định sửa đồ trước khi tự đi sửa, tránh trường hợp mất quyền đổi trả.
Mặc gì trong ngày đầu tiên khi chưa rõ dress code?
Hãy chọn bộ gọn gàng, màu trung tính, ví dụ sơ mi trắng với quần âu hoặc chân váy dáng suông. Lịch sự nhưng không quá trang trọng là lựa chọn an toàn. Sau đó, bạn có thể điều chỉnh theo những gì quan sát được.
Nhìn chung, chuẩn bị trang phục cho ngày đi làm đầu tiên không cần quá phức tạp. Bạn chỉ cần hiểu nơi mình sắp vào, chọn vài bộ cơ bản chất lượng và linh hoạt phối đồ. Chúc bạn có khởi đầu thật suôn sẻ ở môi trường công sở mới.